Nowa gra

Uważa się, że snooker został wynaleziony przez pułkownika brytyjskich wojsk kolonialnych w Jabalpur (Indie) Neville Chamberlain w 1875 roku. Nazwa pochodzi od slangowego określenia „snooker” (ang. snook – swindle, ang. snooker – long-nosed), które w armii brytyjskiej nazywano nowicjuszami i niedoświadczonym personelem wojskowym, a Chamberlain często używał go do opisania nieudolnego działania kogoś jego kolegów przy stole; a nazwa szybko utkwiła w graczach i grze [1].

Początkowo były tylko cztery kolorowe bile, ale do 1890 roku było ich 6. W 1919 zasady snookera zostały oficjalnie ustalone przez organizację BA&CC, a pierwsze mistrzostwa świata odbyły się w Birmingham na przełomie 1926 i 1927 roku. Przed II wojną światową w grze dominowali Brytyjczycy i Australijczycy.

W latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, z powodu braku kapitału i jednolitej organizacji zarządzającej, snooker podupadł i zaczął odradzać się od późnych lat siedemdziesiątych, kiedy partia zaczęła być sponsorowana i pokazywana w telewizji. Od sezonu 1976/1977 wprowadzono oficjalny ranking snookera, który był aktualizowany co trzy sezony (od końca lat 80. co dwa sezony). Od początku lat 80. gra ta była aktywnie popularyzowana w krajach i regionach Azji (zwłaszcza na Bliskim i Dalekim Wschodzie), a w ostatnich latach w krajach byłego ZSRR organizowano pokazy pokazowe.

Teraz snooker jest popularny w krajach anglojęzycznych (szczególnie w Wielkiej Brytanii i Irlandii), a także w Chinach i Australii. Corocznie odbywają się mistrzostwa świata w snookera (od 1977 r. w Sheffield w Anglii), a także różnego rodzaju turnieje zarówno dla amatorów, jak i profesjonalistów. Główne zawody odbywają się pod kontrolą WPBSA – Światowego Stowarzyszenia Zawodowego Bilarda i Snookera. Odnotować można między innymi turnieje odbywające się pod auspicjami Matchroom Sports (Prezydent – ​​Barry Hearn) – np. Premier League. Zawodowi gracze w snookera dążą do zdobycia w sezonie tzw. potrójnej korony, wygrywając najbardziej prestiżowe imprezy Main Tour.

Od 1960 do 1988 (z wyjątkiem 1980) snooker był w programie Igrzysk Paraolimpijskich.

Angielski snooker Joe Davies, twórca Mistrzostw Świata w Snookera, zdobył mistrzostwo 15 razy w latach 30. i 40. XX wieku.
W profesjonalnej erze snookera, zapoczątkowanej przez Joe Davisa w latach 30., stosunkowo niewielu graczy odnosiło sukcesy na najwyższym poziomie. Davis był mistrzem świata przez dwadzieścia lat i zakończył główny turniej niepokonany, zdobywając swój piętnasty tytuł w 1946 roku po jego wznowieniu pod koniec II wojny światowej. W oficjalnych turniejach przegrał tylko cztery razy, a wszystkie porażki zadał mu jego młodszy brat Fred Davis po mundialu w 1946 roku [2]. Mecze przegrywał z handicapem, przez co wynik nie wpłynął na statystyki. Davis był także mistrzem świata w bilardzie [2] [3].

Po tym, jak Joe Davis przestał brać udział w mistrzostwach świata, jego ulubieńcem stał się jego młodszy brat Fred Davis, który przegrał z Joe w finale w 1940 roku. W 1947 roku Joe uznał, że Fred jest gotowy do zajęcia jego miejsca, ale przegrał finał ze Szkotem Walterem Donaldsonem [4]. Davis i Donaldson grali w finałach kolejnych czterech mistrzostw, a Davis wygrał trzy razy. Po bojkocie finału w 1952 roku przez profesjonalnych graczy w snookera i wycofaniu się z mistrzostw świata z 1953 roku, mistrzostwa świata zawodowców w trybie Match-play stały się czołowym turniejem. Od 1953 do 1956 mistrzem był Fred Davis, a dopiero w 1957, kiedy Davis wycofał się, najlepszy był John Palmen.

Po przerwie w mistrzostwach świata, John Palmen kontynuował swoją nieprzerwaną passę zwycięzców z lat 1964-1968, kiedy turniej był rozgrywany w formacie Challenge[6]. Jednak od 1969 roku turniej powrócił do rozgrywek pucharowych, a Palmen stracił mistrzostwo na rzecz Johna Spencera. Ale główną siłą w latach 70. nie był on, ale Ray Reardon, który zdobył sześć tytułów (1970, 1973-1976 i 1978). Spencer celował trzykrotnie[7][8].

W 1981 roku Steve Davis zdobył pierwszy tytuł mistrza świata, stając się 11. mistrzem świata od 1927 roku, w tym posiadaczem tytułu z 1952 roku Horace Lindrum. W latach 80. Davis zdobył sześć tytułów mistrzowskich (1981, 1983, 1984 i 1987-1989) i brał udział w najpopularniejszym meczu snookera wszechczasów, finale Mistrzostw Świata 1985 przeciwko Dennisowi Taylorowi. W 1990 roku Stephen Hendry został 14. mistrzem świata, zdobywając siedem tytułów w latach 90. (1990, 1992-1996 i 1999)[5][11]. W XXI wieku najbliżej tytułu najsilniejszego zawodnika był Ronnie O’Sullivan, który sześciokrotnie zdobywał tytuł mistrza świata (2001, 2004, 2008, 2012, 2013 i 2020) [5]. Mark Williams wygrał trzy razy (2000, 2003 i 2018), a John Higgins wygrał cztery razy (1998, 2007, 2009 i 2011). Jednak od początku stulecia nikomu nie udało się zająć dominującej pozycji, jak w poprzednich dekadach, a wielu graczy pokazało równy poziom gry, nie dając się wysunąć daleko do przodu. Na przykład do 1985 roku Davis zdobył wyższą pozycję w rankingu t